به گزارش سلامت نیوز به نقل از جام جم، دانشمندان موفق شدهاند راز تولید یک ترکیب گیاهی بسیار نادر با پتانسیل ضدسرطانی را کشف کنند؛ دستاوردی که میتواند مسیر ساخت داروهای جدید و پایدار را متحول کند. این کشف که توسط پژوهشگران دانشگاه بریتیش کلمبیا در کانادا انجام شده، نشان میدهد طبیعت هنوز هم رازهای درمانی بزرگی در دل خود پنهان دارد.
ترکیبی کمیاب با ارزش دارویی بالا
این ترکیب که میترافیلین نام دارد، بهطور طبیعی در برخی گیاهان از خانواده قهوه یافت میشود و سالهاست به دلیل خواص ضدالتهابی و ضدتوموری مورد توجه دانشمندان قرار دارد. با این حال، مشکل اصلی همیشه یک چیز بوده است: میترافیلین در طبیعت بسیار کمیاب است و استخراج آن از گیاهان، پرهزینه و غیرعملی به نظر میرسد. همین محدودیت باعث شده بود که با وجود نتایج امیدوارکننده آزمایشگاهی، این ترکیب هرگز بهطور جدی وارد مسیر توسعه دارویی نشود.
معمایی که سالها بیپاسخ مانده بود
آنچه پژوهشگران را سالها سردرگم کرده بود، این پرسش اساسی است: گیاهان چگونه میترافیلین را میسازند؟ پاسخ این سؤال تا مدتها ناشناخته مانده بود، زیرا مسیر شیمیایی تولید این مولکول پیچیده و غیرمعمول است.اکنون تیم تحقیقاتی دانشگاه بریتیش کلمبیا، با همکاری پژوهشگرانی از دانشگاه فلوریدا، موفق شدهاند این معما را حل کنند. آنها دو آنزیم کلیدی را شناسایی کردهاند که در کنار هم، ساختار سهبعدی خاص میترافیلین را شکل میدهند؛ ساختاری که برای اثرگذاری زیستی این ترکیب حیاتی است.
چرا کشف آنزیمها اهمیت دارد؟
شناسایی این آنزیمها تنها یک دستاورد نظری نیست. با دانستن اینکه گیاه دقیقا چگونه این ترکیب را میسازد، دانشمندان میتوانند همین مسیر را در آزمایشگاه یا سیستمهای زیستی مهندسیشده بازسازی کنند.
به بیان دیگر، میترافیلین دیگر مجبور نیست از دل طبیعت و با صرف زمان و هزینه زیاد استخراج شود؛ بلکه میتواند بهصورت پایدار، کنترلشده و در مقیاس بالا تولید شود. این موضوع یکی از بزرگترین موانع تبدیل ترکیبات طبیعی به دارو را از میان برمیدارد.
گیاهان؛ کارخانههای شیمیایی طبیعت
این پژوهش باردیگر نشان میدهد که گیاهان چیزی فراتر از موجودات سبز ساده هستند. آنها درواقع کارخانههای شیمیایی بسیار پیشرفتهای محسوب میشوند که قادرند مولکولهایی پیچیدهتر از بسیاری از ترکیبات ساختهشده در آزمایشگاههای انسانی تولید کنند.درک نحوه عملکرد این «ماشینهای طبیعی» میتواند الهامبخش نسل جدیدی از داروها باشد؛ داروهایی که نهتنها مؤثرتر بلکه سازگارتر با محیطزیست نیز هستند.
چشمانداز آینده؛ از آزمایشگاه تا درمان
پژوهشگران امیدوارند که این کشف، راه را برای توسعه داروهای جدید ضدسرطان و ضدالتهاب هموار کند. هرچند میترافیلین هنوز نیازمند آزمایشهای گسترده بالینی است اما اکنون یک مانع اساسی از سر راه آن برداشته شده است: دسترسی پایدار به ماده اولیه.در دورانی که مقاومت دارویی و هزینههای بالای درمان به چالشهای جهانی تبدیل شدهاند، چنین کشفی میتواند نقطه عطفی در پیوند میان طبیعت، علم و پزشکی مدرن باشد.
source