**سرطان کولورکتال: شیوع در سنین جوانتر و اهمیت غربالگری**
سرطان کولورکتال یکی از رایجترین سرطانهای دنیا است که شیوع آن در ایران هم در حال افزایش است. بر اساس دادههای اپیدمیولوژیک، این سرطان به طور مهمی در سنین جوانتر از قبل شیوع پیدا کرده است و رقم بالای مبتلایان زیر ۵۰ سال را در برمیگیرد. بنابراین، در این مقاله، عوامل خطر موثر در سرطان کولورکتال، اهمیت غربالگری و نقش اصلاح سبک زندگی در کاهش شیوع این بیماری بررسی میشود.
**فactors خطر موثر**
رژیم غذایی پرچرب و کمفیبر، چاقی شکمی، کمتحرکی و مصرف دخانیات و الکل، مواد خطرناک هستند که به مساله سرطان کولورکتال دامن زدهاند. از سوی دیگر، برخی از انواع این سرطان خانوادگی هستند که شامل سندرم پولیپوز خانوادگی، سندرم لینچ و شیوع سرطان خانوادگی در فامیل میشود. هر کدام از این موارد نیاز به بررسی دقیقتری دارد.
**سنتیج بالینی**
بیشتر بیماران ایرانی در مراحل دو و سه مراجعه میکنند که این موضوع به دلیل نبود برنامههای غربالگری است. انجام کولونوسکوپی هنوز استاندارد طلایی غربالگری است، اما در بعضی از مناطق دسترسی به این اقدامات محدود است و از تستهای غیرتهاجمی مثل آزمایش فیت مدفوع استفاده شده است. برای بیماریهای خانوادگی، غربالگری از سن ۴۰ سالگی یا ۱۰ سال جوانتر از جوانترین فرد خانواده که مبتلا به کنسر شده، توصیه میشود.
**اصلاح سبک زندگی و غربالگری**
مرتبط با جمعیت عمومی، تغییر الگوهای شیوع نشان میدهد که شیوع غربالگری از سن ۴۵ سالگی در ایران پیشنهاد شده است. افزایش آگاهی جامعه نسبت به علائم هشداردهنده بیماری در بیماران، پزشکان و کادر پزشکی مهم است. تغییر الگوهای اجابت مزاج، خونریزیهای گوارشی، درد شکمی، کاهش وزن غیرقابل توجیه و استفاده به موقع از ابزارهای تشخیصی نقش حیاتی در بهبود پیشآگاهی بیماران خواهد داشت.
**نتیجهگیری**
با اصلاح سبک زندگی، توسعه برنامههای غربالگری هدفمند و رسیدن به تشخیص زودهنگام میتوان این بیماری را به طور موثری تشخیص و درمان کرد.