زندگی با یک کلیه می‌تواند چالش‌برانگیز به نظر برسد، اما بسیاری از افراد با این شرایط زندگی کاملاً سالم و طبیعی دارند. برخی به‌صورت مادرزادی تنها یک کلیه دارند، برخی دیگر به دلیل بیماری یا جراحی یکی از کلیه‌های خود را از دست داده‌اند، و گروهی نیز کلیه خود را برای کمک به دیگران اهدا کرده‌اند. با رعایت مراقبت‌های لازم، افراد دارای یک کلیه می‌توانند بدون مشکل به زندگی خود ادامه دهند و از سلامت خوب برخوردار باشند.

کلیه‌ها نقش حیاتی در بدن ایفا می‌کنند و به دفع مواد زائد، تنظیم فشار خون و حفظ تعادل مایعات بدن کمک می‌کنند. هنگامی که فرد تنها یک کلیه دارد، این کلیه وظیفه دو کلیه را بر عهده می‌گیرد و معمولاً بدن با این تغییر سازگار می‌شود. تحقیقات نشان داده‌اند که افراد دارای یک کلیه می‌توانند زندگی طبیعی و سالمی داشته باشند، مشروط بر اینکه مراقبت‌های لازم را رعایت کنند.

زندگی با یک کلیه نیازمند رعایت نکات خاصی است تا از مشکلات احتمالی جلوگیری شود. برخی از توصیه‌های مهم عبارت‌اند از:

1. رژیم غذایی سالم: مصرف غذاهای کم‌نمک و کم‌چربی، پرهیز از پروتئین بیش از حد و افزایش مصرف میوه‌ها و سبزیجات.
2. کنترل فشار خون و قند خون: فشار خون بالا و دیابت از عوامل اصلی آسیب به کلیه هستند. کنترل این موارد می‌تواند سلامت کلیه را حفظ کند.
3. مصرف کافی آب: نوشیدن آب کافی به عملکرد بهتر کلیه کمک کرده و از ایجاد سنگ‌های کلیوی جلوگیری می‌کند.
4. اجتناب از مصرف داروهای مضر: برخی داروها، مانند داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAIDs)، می‌توانند برای کلیه مضر باشند.
5. ورزش منظم: انجام فعالیت‌های بدنی سبک، مانند پیاده‌روی و یوگا، به حفظ سلامت کلیه و بدن کمک می‌کند.
6. معاینات پزشکی دوره‌ای: بررسی منظم عملکرد کلیه از طریق آزمایش‌های خون و ادرار برای اطمینان از سلامت آن ضروری است.

دلایل مختلفی برای داشتن یک کلیه وجود دارد. برخی از افراد ممکن است فقط با یک کلیه متولد شوند، که این شرایط آژنزی کلیه نامیده می‌شود. اکثر افرادی که بدون یک کلیه (یا تنها با یک کلیه سالم) متولد می‌شوند، می‌توانند زندگی طبیعی داشته باشند. شرایط دیگر، دیسپلازی کلیه است که باعث می‌شود فرد با دو کلیه متولد شود اما فقط یکی از آن‌ها عمل کند.

همچنین ممکن است به منظور درمان یک آسیب یا بیماری خاصی، مانند سرطان، یکی از کلیه‌های فرد در طول جراحی برداشته شود. گاهی اوقات نیز برخی از افراد، یکی از کلیه‌های خود را به فرد دیگری که نیاز به کلیه دارد اهدا می‌کنند.

اگر فردی فقط با یک کلیه سالم متولد شود، در بیشتر موارد مشکلات کمی را تجربه می‌کند. گرچه، در برخی از افراد مشکلات بلندمدتی نیز مشاهده می‌شود. برخی از افرادی که با یک کلیه متولد می‌شوند یا یک کلیه آنها در دوران کودکی برداشته می‌شود، سال‌ها طول می‌کشد که یک نقص جزئی در عملکرد کلیه خود مشاهده کنند. این امر معمولاً اتفاق می‌افتد. همچنین این افراد ممکن است در آینده مشکل فشار خون بالا را تجربه کنند. گرچه، نقص عملکرد کلیه معمولاً بسیار خفیف است و بیمار طول عمر طبیعی دارد.

آزمایشات نشان داده‌اند که عملکرد و اندازه یک کلیه اهدایی می‌تواند افزایش پیدا کند و یک کلیه سالم، به اندازه دو کلیه عمل کند.

برای زندگی با یک کلیه، شما باید حداقل سالی یک بار، عملکرد کلیه خود را بررسی کنید. پزشک با یک آزمایش ادرار و یک آزمایش خون ساده، عملکرد کلیه شما را بررسی می‌کند. همچنین شما باید فشار خون خود را سالانه بررسی کنید.

فعالیت‌های فیزیکی برای این افراد، سالم و بی‌خطر هستند. گرچه، افرادی که فقط یک کلیه دارند باید مراقب کلیه خود باشند و در برابر آسیب از آن محافظت کنند. این توصیه‌ها برای افراد دارای یک کلیه، از جمله افرادی که با یک کلیه متولد شده‌اند یا افرادی که کلیه اهدایی دریافت کرده‌اند نیز صدق می‌کند.

اگر شما یا فرزندتان قصد دارید به ورزش‌های تماسی بپردازید، با پزشک خود مشورت کنید. شما همیشه باید در مورد احتمالات خطر هر فعالیتی فکر کنید و بررسی کنید که آیا مزایای آن به خطرات آن می‌ارزد.

اگرچه بیشتر افراد با یک کلیه زندگی کاملاً طبیعی دارند، اما برخی خطرات وجود دارند، از جمله:

– افزایش فشار خون: به دلیل کاهش توانایی کلیه در تنظیم مایعات بدن، احتمال افزایش فشار خون بیشتر است.
– کاهش عملکرد کلیه در بلندمدت: در موارد نادر، ممکن است کلیه باقی‌مانده با گذر زمان دچار کاهش عملکرد شود.
– آسیب‌پذیری بیشتر در برابر ضربه: افراد دارای یک کلیه باید از آسیب‌های فیزیکی به ناحیه شکم و پهلو خودداری کنند.

زندگی با یک کلیه نه تنها امکان‌پذیر، بلکه با رعایت نکات مراقبتی می‌تواند کاملاً طبیعی و سالم باشد. افرادی که یک کلیه دارند، می‌توانند فعالیت‌های روزمره خود را انجام دهند، ورزش کنند، و زندگی باکیفیتی داشته باشند. مهم‌ترین نکته، توجه به سلامت کلیه، رعایت رژیم غذایی مناسب و مراجعه منظم به پزشک است.